मिधानि में हिंदी भाषा प्रशिक्षण की कक्षाएं आरंभ, इन वक्ताओं का हैं मार्गदर्शन

हैदराबाद: भारत सरकार के रक्षा उपक्रम मिश्र धातु निगम लिमिटेड (मिधानि) में उद्यम के कर्मचारियों के लिए हिंदी शिक्षण योजना के अंतर्गत सत्र जुलाई-नवंबर 2025 के हिंदी भाषा प्रशिक्षण की प्रबोध तथा पारंगत पाठ्यक्रम की कक्षाओं का शुभारंभ किया गया। इन पाठ्यक्रमों में विशेष रूप से अन्य भाषी (हिंदी भाषा से इतर भारतीय भाषाएँ) कर्मचारियों को उनकी योग्यता के आधार पर नामित किया जाता है। यह कार्यक्रम राजभाषा कार्यान्वयन समिति के तत्वावधान में उद्यम के मानव संसाधन विभागाध्यक्ष हरिकृष्ण वी. अपर महा प्रबंधक (प्रभारी, मा. संसा.) के मार्गदर्शन में संचालित किया जा रहा है।

हिंदी भाषा प्रशिक्षण का उद्घाटन करते हुए उद्यम के अपर महा प्रबंधक (मा. संसा.) – (प्रभारी सुरक्षा, कैंटीन, ईएमएस तथा टी एंड डी) एमपी रमेश ने कहा कि हिंदी भाषा प्रशिक्षण सभी योग्य कर्मचारियों के लिए अनिवार्य होता है। इसका आयोजन कार्यदिवस में कार्यालय के समय में होता है।

इसलिए इसमें शत-प्रतिशत उपस्थिति अपेक्षित की जाती है। उन्होंने जोर देकर कहा कि पाठ्यक्रम के लिए नामित किए गए कर्मचारी हिंदी सीखकर अपने कामकाज में उसे लागू करें। डॉ. एस. रविचंद्र राव, सहायक निदेशक, हिंदी शिक्षण योजना, राजभाषा विभाग, गृह मंत्रालय, भारत सरकार ने नामित कर्मचारियों को पाठ्यक्रम के महत्व को समझाते हुए उनका मनोबल बढ़ाया।

उन्होंने कहा कि हिंदी भारत की राजभाषा है। इसमें काम करना केंद्र सरकार के प्रत्येक कर्मचारी का दायित्व है। उस दायित्व के सुचारु निर्वाह के लिए हिंदी भाषा, टंकण व आशुलिपि का प्रशिक्षण दिया जाता है। राजभाषा विभाग द्वारा हिंदी को लोकतांत्रिक रूप से लागू करने का प्रयास किया जा रहा है। इसे कभी थोपा नहीं गया है। राजभाषा विभाग ने सदैव प्रेरणा और प्रोत्साहन से ही हिंदी का प्रचार-प्रसार किया है। हिंदी प्रशिक्षण की कक्षाओं में भाषा के माध्यम से सटीक संप्रेषण को सिखाने का प्रयास किया जाएगा। प्रशिक्षण में संकल्पना (कांसेप्ट) के आधार पर विषयवस्तु (कंटेंट) के अनुप्रयोगों की विधि सिखाने पर अधिक ध्यान दिया जाएगा, जिससे कि राजभाषा कार्यान्वयन में कर्मचारियों को किसी प्रकार की कठिनाई का सामना न करना पड़े।

यह भी पढ़ें-

अवसर पर उद्यम के प्रबंधक (हिंदी अनुभाग एवं निगम संचार) डॉ. बी. बालाजी ने पाठ्यक्रम की उपयोगिता पर अपने विचार प्रस्तुत किए। नामित कर्मचारियों को कक्षाओं में नियमित उपस्थिति के लिए प्रेरित करते हुए उन्होंने कहा कि प्रति मंगलवार व गुरुवार को संचालित होने वाली कक्षाओं में नियमित उपस्थित होकर परीक्षा में भी उपस्थित होने अनिवार्य है। आगे उन्होंने बताया कि परीक्षा में 55% से अधिक अंक अर्जित करने वाले परीक्षार्थी को नकद पुरस्कार दिया जाता है।

हिंदी प्रशिक्षण कार्यक्रम के सफल आयोजन में हिंदी विभाग की कनिष्ठ कार्यपालक (एनयूएस) डी. वी. रत्नाकुमारी, कनिष्ठ हिंदी अनुवादक विकास कुमार आज़ाद और डाक अनुभाग के कर्मी जयपाल का सक्रिय सहयोग रहा।

Hindi Language Training Classes Begin at MIDHANI

Hyderabad : Hindi Language Training classes under the Hindi Teaching Scheme for the July–November 2025 session commenced at Mishra Dhatu Nigam Limited (MIDHANI), a Government of India enterprise under the Ministry of Defence. The Prabodh and Parangat level courses are being offered to employees, especially for those whose mother tongue is not Hindi, based on eligibility criteria for Hindi language training. This training is organized under the aegis of the Official Language Implementation Committee, MIDHANI with guidance of Harikrishna V., AGM (I/c HR) MIDHANI.

Inaugurating the training program, M.P. Ramesh, AGM-HR) (I/c Security, Canteen, EMS and T&D), emphasized that Hindi language training is mandatory for all eligible employees. The training is held during office hours on working days, and therefore, 100% attendance is expected. He encouraged the nominated employees to not only learn Hindi but also apply it effectively in their day-to-day official work.

Dr. S. Ravichandra Rao, Assistant Director, Hindi Teaching Scheme, Department of Official Language, MHA, GOI, addressed the participants and highlighted the significance of the program. He stated that Hindi, being the official language of GOI, must be actively used by every Central Government employee. The training is designed to support this responsibility by imparting skills in Hindi language, typing, and shorthand.

He stressed that the Department of Official Language promotes Hindi through democratic means—never through compulsion—but with continuous inspiration and encouragement. The focus of the training will be on effective communication and practical application of the language in the workplace.

On this occasion, Dr. B. Balaji, Manager (Hindi Cell & Corporate Communication), spoke on the relevance of the program. He motivated participants to attend the classes regularly, which are
scheduled every Tuesday and Thursday, and to appear in the final examination. He also informed that candidates who secure more than 55% marks in the examination are eligible for a cash incentive.

The successful organization of the training program saw active support from D.V. Ratnakumari, Junior Executive (NUS), Vikas Kumar Azad, Junior Hindi Translator, and Jaipal from the DAK Section.

మిధానీలో హిందీ భాషా శిక్షణ తరగతులు ప్రారంభం

హైదరాబాద్ : భారత ప్రభుత్వ రక్షణ రంగ సంస్థ మిశ్రా ధాతు నిగమ్ లిమిటెడ్ (మిధాని)లో జూలై-నవంబర్ 2025 సెషన్‌కు సంబంధించి హిందీ బోధనా పథకంలో భాగంగా ప్రబోధ్ మరియు పారంగత్ కోర్సుల తరగతులు ఉద్యోగుల కోసం ప్రారంభించబడ్డాయి. హిందీకి భిన్నంగా ఇతర భారతీయ భాషలు మాట్లాడే అర్హతగల ఉద్యోగులను ఈ కోర్సుల కోసం ప్రత్యేకంగా ఎంపిక చేశారు. ఈ శిక్షణా కార్యక్రమం అధికారి భాషా అమలు కమిటీ ఆధ్వర్యంలో, హరికృష్ణ వి., అదనపు జనరల్ మేనేజర్ (ఇన్-ఛార్జ్, మానవ వనరులు) మార్గదర్శకత్వంలో నిర్వహించబడుతోంది.

తరగతుల ఆరంభ సమావేశంలో MP రమేష్, అదనపు జనరల్ మేనేజర్ (ఇన్-ఛార్జ్ సెక్యూరిటీ, క్యాంటీన్, EMS మరియు T & D) MP రమేష్ మాట్లాడుతూ- “అర్హతగల ఉద్యోగులందరికీ హిందీ భాషా శిక్షణ అవసరమైంది. ఇది కార్యాలయ సమయాల్లో, పని దినాల్లో నిర్వహించబడుతుంది. కాబట్టి హాజరు శాతం 100% ఉండేలా చూడాలి. కోర్సుకు ఎంపికైన ఉద్యోగులు హిందీ నేర్చుకొని, తమ ఉద్యోగ బాధ్యతల్లో దాన్ని అన్వయించుకోవాలి” అని సూచించారు.

అధికారిక భాషా విభాగం, హోం మంత్రిత్వ శాఖకు చెందిన హిందీ బోధనా పథకం అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్ డా. ఎస్. రవిచంద్రరావు మాట్లాడుతూ – “హిందీ భారతదేశ అధికారిక భాష. కేంద్ర ప్రభుత్వ ఉద్యోగులందరికీ దీనిని అమలు చేయడం బాధ్యత. ఈ బాధ్యతను సజావుగా నిర్వహించేందుకు హిందీ భాష, టైపింగ్, షార్ట్‌హ్యాండ్‌పై శిక్షణ అందించబడుతోంది. అధికారిక భాషా విభాగం హిందీని ప్రజాస్వామ్యబద్ధంగా అమలు చేయడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. దాన్ని ఎప్పటికీ బలవంతంగా విధించదు, కానీ ప్రేరణతో ప్రోత్సహిస్తుంది.” శిక్షణలో భాగంగా ఖచ్చితమైన కమ్యూనికేషన్‌పై దృష్టి, భావనల ఆధారంగా కంటెంట్‌ను అన్వయించే విధానాలపై బోధన, ఉద్యోగులు అధికారిక భాషా అన్వయంలో ఇబ్బందులు ఎదుర్కోకుండా చేయడం లక్ష్యం అని తెలిపారు.

డా. బి. బాలాజీ, మేనేజర్ (హిందీ విభాగం & కార్పొరేట్ కమ్యూనికేషన్) మాట్లాడుతూ – “నామినేట్ అయిన ఉద్యోగులు ప్రతి మంగళవారం మరియు గురువారం తరగతులకు తప్పనిసరిగా హాజరుకావాలి. పరీక్షకు హాజరుకావడమూ అవసరం. పరీక్షలో 55% కంటే ఎక్కువ మార్కులు పొందిన అభ్యర్థులకు నగదు బహుమతులు అందజేస్తాం” అని వివరించారు. ఈ కార్యక్రమాన్ని విజయవంతంగా నిర్వహించడంలో డి.వి. రత్నకుమారి (జూనియర్ ఎగ్జిక్యూటివ్ – హిందీ శాఖ, NUS), వికాస్ కుమార్ ఆజాద్ (జూనియర్)